Ayiti Sitwayen
Edikasyon Rechèch Konsènan Misyon Kontak

Pwosesis Elektoral

Aprann kijan eleksyon dwe òganize ann Ayiti

Pwogresyon: 0%

Ki Sa Pwosesis Elektoral Ye?

▼

Pwosesis elektoral se tout etap ak pwosedi yon peyi swiv pou òganize eleksyon lib, jis, ak transparan. Li enkli enskripsyon votè, kanpay elektoral, jou vòt, konte vòt, ak piblikasyon rezilta.

Endepandans

Òganize pa enstitisyon ki pa kont gouvènman

Transpare

Tout etap klè ak vizib pou piblik la

Aksesibilite

Tout sitwayen kalifye ka patisipe

Entegrite

Rezilta reflete reyèlman vòt pèp la

Akseptasyon

Tout pati aksepte rezilta legal yo

Konsèy Elektoral Pwovizwa (CEP)

▼

Wòl ak Responsabilite

CEP se enstitisyon ki jere tout eleksyon ann Ayiti. Selon Konstitisyon 1987, CEP responsab pou:

  • Òganize tout eleksyon nasyonal ak lokal
  • Enskri sitwayen sou lis elektoral
  • Etabli sant vòt ak biwo vòt
  • Konte vòt yo ak pibliye rezilta

Konpozisyon CEP

  • 9 manm total
  • Chwazi pa diferan sektè
  • CEP pèmanan an: manda 9 lane ki pa renouvlab, ak yon tyè manm yo ki renouvle chak 3 lane (Atik 194)
  • Konsèy pwovizwa yo pa gen manda fiks
  • Dwe endepandan

Defi CEP

  • Mank endepandans reyèl
  • Resous limite
  • Mank konfyans piblik
  • Ensèkirite gang

Tès Konesans 1

Ki enstitisyon ki responsab pou òganize eleksyon ann Ayiti?

Palman an
Konsèy Elektoral Pwovizwa (CEP)
Prezidan an
Lame a

Tip Eleksyon ann Ayiti

▼

Eleksyon Prezidansyèl

  • Chak 5 lane
  • De tou: 50%+1 pou genyen dirèk
  • Kandida dwe gen 35 lane minimòm
  • Dwe se Ayisyen natif natal

Eleksyon Lejislatif

  • Sena: 30 senatè, manda 6 lane
  • Depite: 119 depite, manda 4 lane
  • Kandida dwe gen 25 lane minimòm
  • De tou: fòk kandida a gen majorite absoli (dezyèm tou si pa gen majorite nan premye tou a)

Eleksyon Lokal

  • Mè ak konsèy minisipal
  • ASEC/KASEC (kominote riral)
  • Konsèy depatmantal yo eli endirèkteman (pa nan vòt dirèk)
  • Manda 4 lane

Dènye eleksyon ann Ayiti te fèt an 2016; pa gen prezidan eli, palman, ni ofisyèl lokal. CPT a te fini misyon li 7 fevriye 2026, epi se Premye Minis enterimè Alix Didier Fils-Aimé ki sèl chèf egzekitif la anba 'Pak Nasyonal' la. Kalandriye final CEP a fikse premye tou eleksyon yo pou 30 out 2026, ak dezyèm tou a ansanm ak eleksyon minisipal yo pou 6 desanm 2026 — men vòt la depann de sekirite ak finansman.

Pwosesis Enskripsyon ak Vòt

▼

Ki Moun Ki Ka Enskri?

Pou enskri pou vote, ou dwe:

  • Gen omwen 18 lane
  • Se sitwayen Ayisyen
  • Pa nan prizon pou krim grav
  • Gen kat CINU byometrik la (Carte d'Identification Nationale Unique) ONI bay la — se sèl dokiman ki valab pou vote

Sitwayen yo ka jwenn CINU a gratis nan biwo ONI (Office National d'Identification). Dekrè jen 2020 an te fè ansyen kat CIN yo pa valab ankò depi 16 oktòb 2020, epi NIF la se yon nimewo fiskal — li pa yon dokiman pou vote. Lis elektoral la soti nan rejis ONI a.

Jou Eleksyon: Kijan Vote

1. Rive ak Dokiman

Pote kat CINU ou — se sèl dokiman ki valab pou vote. Sant yo louvri 6è maten, fèmen 4è apremidi.

2. Verifye Lis

Manm biwo vòt yo (MBV) verifye non ou sou lis elektoral. Ou resevwa bilten vòt.

3. Vote an Prive

Ale nan izolwa pou make bilten an prive. Pliye bilten epi mete l nan bwat vòt.

4. Lank sou Dwèt

Dwèt ou make ak lank pou anpeche vote de fwa. Ou siye rejis la oswa mete anp dwèt.

Pwoblèm: Anpil Ayisyen pa gen dokiman idantite. Biwo enskripsyon twò lwen nan zòn riral. Gang kontwole kèk zòn kote moun pa ka ale enskri.

Tès Konesans 2

Ki laj minimòm pou enskri pou vote ann Ayiti?

16 lane
18 lane
21 lane
25 lane

Konte Vòt ak Obsèvasyon

▼

Kijan Vòt yo Konte

Nan Sant Vòt

  • Manm biwo vòt yo louvri bwat devan tout moun (obsèvatè yo la pou gade sèlman)
  • Konte bilten youn pa youn
  • Ekri rezilta sou pwosè-vèbal
  • Afiche rezilta pou piblik la wè

Transmisyon ak Pibliye

  • Voye pwosè-vèbal bay CEP santr
  • CEP kolekte rezilta tout sant
  • Pibliye rezilta pwovizwa
  • Rezoud reklamasyon, pibliye rezilta final

Ki Moun Ki Obsève?

Obsèvatè Nasyonal

Sitwayen Ayisyen, souvan òganizasyon sosyete sivil ki monitè pwosesis la

Obsèvatè Entènasyonal

Misyon OEA, UE, Carter Center, k ap verifye respè règleman

Reprezantan Pati

Chak pati ka gen reprezantan nan sant vòt pou siveye

Pwoblèm: Konte lant, pwosè-vèbal disparèt, diferans ant konte lokal ak CEP, retad nan pibliye rezilta kreye sispisyon.

Wòl Sitwayen ak Refòm Nesesè

▼

Responsabilite Sitwayen

Anvan Eleksyon

  • Enskri pou vote
  • Enfòme tèt ou sou kandida
  • Patisipe nan debat

Jou Eleksyon

  • Vote! Se dwa ak devwa ou
  • Rive bonè ak dokiman ou
  • Rapòte iregilarite

Apre Eleksyon

  • Swiv konte vòt
  • Mande transpare
  • Kontinye siveye lidè eli yo

Refòm Nesesè

Ranfòse Endepandans CEP

  • Chanje fason chwazi manm
  • Finansman otomatik
  • Pouvwa legal pou sanksyone

Modènize Sistèm

  • Teknoloji modèn (vòt elektronik)
  • Baz done dijital byometrik
  • Transmisyon rapid rezilta

Amelyore Aksesibilite

  • Plis sant nan zòn riral
  • Senplifye enskripsyon
  • Sèvis mobil pou zòn izole

Konbat Fwòd

  • Lwa pi difisil kont achte vòt
  • Sanksyon rapid pou vyolasyon
  • Pwoteksyon pou votè

Pou demokrasi fonksyone, Ayiti bezwen yon CEP endepandan, pwosesis transparan, sekirite pou vote san pè, finansman adekwa, ak volonte politik pou respekte rezilta.

Tès Konesans 3

Ki sa ki pi enpòtan pou eleksyon fonksyone kòrèkteman?

Anpil pati politik
Transpare, endepandans, ak patisipasyon sitwayen
Lajan entènasyonal
Kanpay long ak chè

Demokrasi bezwen sitwayen angaje. Enskri. Vote. Siveye. Mande responsabilite. Eleksyon se pa sèlman responsabilite CEP – se responsabilite nou tout. Vote ou se vwa ou.

← Retounen: Pati Politik Tounen nan Edikasyon →

Dekrè Elektoral la ak Eta Kalandriye 2026 la

Eleksyon 2026 yo ap fèt anba yon dekrè elektoral gouvènman an te adopte 1ye desanm 2025, paske pa gen Palman pou vote yon lwa elektoral. An avril 2026, CEP a te soumèt yon vèsyon revize pou aliyen dekrè a ak Pak Nasyonal la. Yon dispozisyon nan vèsyon revize a — ki mande pou yon pati politik gen omwen 30,000 manm pou li ka prezante kandida — te pwovoke gwo deba an me 2026: patizan yo di li va ranfòse serye pati yo, kritik yo di li riske ekskli ti òganizasyon yo.

Kote nou ye jodi a: dat 30 out 2026 la rete objektif ofisyèl la, men enskripsyon elektè yo ak kandida yo — ki te planifye pou avril-jen 2026 — te ranvwaye an avril apre gouvènman an te rejte bidjè CEP a epi sispann pwosesis la. CEP a te apwouve 282 pati sou 320 ki te enskri. Pa gen okenn lis ofisyèl kandida ankò. Pou dènye enfòmasyon yo, tcheke sit ofisyèl CEP a: cephaiti.ht.

Sous

  • Council of Ministers Agrees to Electoral Decree (Dec 1, 2025) - US State Dept
  • Haiti delays voter and candidate registration - The Haitian Times (Apr 2026)
  • Electoral decree sparks backlash over 30,000-member rule - The Haitian Times (May 2026)
  • CEP Ayiti (sit ofisyèl)

© 2026 Ayiti Sitwayen. Tout dwa rezève.